Amritsar – święte miasto sikhów

Amritsar – święte miasto sikhów – miasto położone w północno-zachodnich Indiach, w pobliżu granicy z Pakistanem. Znajduje się tam najważniejszy obiekt kultu sikhów – Złota Świątynia zwana także Harmandir (Świątynia Boża) lub Darbar Sahib (Dwór Pana).

Sikhizm

To wyznanie, które wyrosło na gruncie hinduizmu, podlegające silnym wpływom religii Iranu. Religia bazuje na koncepcji monoteistycznej, a jej centralny symbol “Ik Onkar” oznacza “Jedyną Najwyższą Istotę”. Sikhowie posiadają dość burzliwą i tragiczną historię – podczas mongolskich najazdów dwóch ostatnich guru torturowano oraz zabito wraz z rodzinami za odmowę przyjęcia islamu. Od tamtej pory umiejętność walki jest nieodłączną częścią religijności sikhistów, dlatego też strażnicy znajdujący się w mieście zawsze mają przy sobie halabardy, a ci najgorliwsi noszą również, krippar (umocowane do pasa sztylety), których zobowiązani są użyć w sytuacji, gdy ktoś doświadcza dyskryminacji z powodów religijnych.

Złota Świątynia

Centralnym obiektem miasta Amritsar jest Złota Świątynia – miejsce kultu oraz sanktuarium wyznawców sikhizmu. Wielokrotnie najeżdżana i plądrowana przez afgańskich najeźdźców, finalnie odbudowana przed Ranjita Singha. Budynek mieści się na małej wysepce, pośrodku Nektarowego Jeziora. Z lądem łączy go grobla. Świątynia posiada cztery wejścia, które mają symbolizować zaproszenie dla wyznawców każdej religii bez względu na kastę. Obecnie, w gurudwara (świątyni) znajduje się langar (stołówka) dla pielgrzymów oraz wszystkich głodnych i potrzebujących, serwująca posiłki 24 godziny 7 dni w tygodniu. W Złotej Świątyni działa także dom pielgrzyma, który świadczy usługi na podobnej zasadzie jak langar.

Jallianwala Bagh

Jallianwala Bagh to historyczny ogród umiejscowiony w pobliżu Złotej Świątyni. Jest to też pomnik o znaczeniu narodowym dla wyznawców sikhizmu, ponieważ symbolizuje i upamiętnia rannych i zabitych w masakrze w Jallianwala Bagh. W ogrodzie mieści się muzeum i kilka miejsc pamięci poległych.

Wielka Brytania w Indiach

Miasto Amritsar zaznaczyło swoją obecność na kartach historii także dzięki wydarzeniu będącemu początkiem indyjskiego powstania przeciw brutalnym i niesprawiedliwym rządom kolonialnej Brytanii. Początek upadku Brytyjskich Indii rozpoczął się od wspomnianej wyżej masakry w Jallianwala Bagh – wtedy brytyjski dowódca, generał Dyer nakazał otworzyć ogień do celebrującej swoje święto sikhistycznej ludności. Tamtego dnia życie straciło 330 hindusów, a 1400 zostało rannych. Poskutkowało to powstaniem, a jego przewodnik – Mahatma Gahdi – został ogłoszony bohaterem narodowym. Generał Dyer za swoje działania został zdymisjonowany, jednak nigdy nie poniósł innej kary za wydanie swoje rozkazu – przeciwnie – został utworzony dla niego brytyjski fundusz wsparcia.

Wśród malowniczych ulic Amritsaru okalających Złotą Świątynię oraz Jallianwala Bagh znajduje się modernistyczne Muzeum Partycji opowiadające historię Wielkiej Brytanii w Indiach, wyzwolenia samych Indii oraz powstania państw Pakistan i Bangladesz.